De eerste bijeenkomst van het Energiecafé – de opvolger van het succesvolle Waterstof Kenniscafé – vond donderdag 26 maart plaats op het kantoor van nieuwe partner Rabobank in Alkmaar. Het thema was energie-innovatie in de regio Alkmaar. Belangrijke conclusie van de middag: regionale samenwerking en lokale energieoplossingen kunnen de kwetsbaarheid van onze economie aanzienlijk verminderen.
Energie staat hoog op de agenda, niet in de laatste plaats door internationale ontwikkelingen en stijgende druk op het elektriciteitsnet. Na een welkom door René de Visser (Rabobank) en een korte introductie door Giulietta Cohen (ONHN) en Maarten Deutekom (New Energy Coalition), ging het programma van start met een reeks praktijkvoorbeelden uit de regio.
Jaco Saurwalt (Circonica) presenteerde een nieuwe generatie brandstofcel. Hij omschreef deze als de ‘haarlemmerolie van de energietransitie’: een apparaat dat elektriciteit kan omzetten in een waterstofdrager en andersom weer energie kan produceren uit waterstof.
De technologie is bijzonder flexibel: naast waterstof kan de brandstofcel ook energiedragers zoals methanol, methaan of ammoniak gebruiken. Tot nu toe waren de productiekosten een belangrijk knelpunt. Circonica werkt daarom aan een innovatieve productiemethode waarbij onderdelen via spuitgieten worden gemaakt. Dat kan de kosten tot zeven keer lager maken, zonder verlies van prestaties.
Het bedrijf verwacht rond 2028 marktrijpe systemen te hebben. Een mogelijke toepassing is bij huishoudens, bijvoorbeeld in combinatie met een verwarmingsketel. Daarmee zou lokaal energie kunnen worden opgeslagen en benut, wat kan helpen bij het verminderen van netcongestie.
Laurette van Halen (Alliander) gaf vervolgens een update over de stand van zaken rond netcongestie. Volgens haar zal het probleem voorlopig niet verdwijnen. Uitbreiding van het elektriciteitsnet kost veel tijd, onder meer door langdurige vergunning- en inspraakprocedures.
De wachtlijsten voor aansluitingen lopen inmiddels op en naar verwachting zullen ook kleinverbruikers, waaronder mkb-bedrijven, hiermee te maken krijgen. Op korte termijn liggen oplossingen vooral in slimmer gebruik van het net, bijvoorbeeld door elektriciteitsverbruik te spreiden. Dat vraagt om samenwerking tussen bedrijven, bijvoorbeeld binnen lokale energiehubs.
Dat regionale samenwerking ook kansen biedt, bleek uit de presentatie van Josien Ruijter (HVC). Zij vertelde over de nieuwe slibdrooginstallatie die HVC bouwt naast de afvalenergiecentrale in Alkmaar. De installatie benut restwarmte van de centrale om slib te drogen.
Waar voorheen circa 15 miljoen m³ aardgas nodig was om 100.000 ton slib te drogen, kan de nieuwe installatie straks 230.000 ton slib per jaar verwerken met behulp van restwarmte. Het gedroogde slib wordt vervolgens deels gebruikt als duurzame brandstof voor de bio-energiecentrale.
De energie die daarbij vrijkomt – elektriciteit en warmte – wordt weer ingezet voor huishoudens, het warmtenet en het Alton-glastuinbouwgebied. Volgens Ruijter draait het om integratie: verschillende systemen slim met elkaar verbinden zodat reststromen optimaal worden benut.
Ook Energy Greenery Alkmaar (EGA) kijkt met belangstelling naar het slibgranulaat. EGA is een joint venture tussen Sustenso en DOPS Recycling Technologies en werkt aan een fabriek waarin afvalstromen worden omgezet in energie en grondstoffen.
De technologie van DOPS verhit afval onder zeer hoge temperatuur zonder zuurstof (thermolyse). Daardoor verbrandt het materiaal niet, maar vallen moleculen uiteen. Die moleculen kunnen vervolgens worden omgezet in synthetisch gas en methanol.
Volgens EGA bestaat afval eigenlijk niet: het is een bron van energie en grondstoffen. Cruciaal daarbij is het combineren van verschillende technieken en energiestromen in een gesloten regionaal systeem.
Het belang van lokale energieproductie werd ook benadrukt door Bob Dusser (Hynoca). Hynoca ontwikkelt technologie waarmee biomassa – zoals hout, digestaat of gedroogd slib – wordt omgezet in syngas, de basis voor onder meer waterstof.
De technologie maakt deel uit van het Reformers-project op bedrijventerrein Boekelermeer. Een belangrijk voordeel is het lage energieverbruik: waar een elektrolyser ongeveer 55 kWh nodig heeft om één kilo waterstof te produceren, gebruikt Hynoca slechts ongeveer 10% daarvan. Bovendien is er geen water nodig, omdat biomassa de grondstof vormt.
Door lokaal energie te produceren kan de regio minder afhankelijk worden van energie-import en geopolitieke risico’s.
Tot slot gaf Joep Sanderink (New Energy Coalition) een update over Reformers, dat wordt ontwikkeld als de eerste Renewable Energy Valley van Europa.
Het project combineert verschillende energiebronnen en technologieën op bedrijventerrein Boekelermeer, waaronder windenergie, zonne-energie, biovergisting hybride elektrolysers en productie van methanol en syngas
Het doel is een integraal energiesysteem waarin lokale energieproductie, opslag en gebruik op elkaar aansluiten. Recent zijn onder meer drie grote batterijen geplaatst en wordt gewerkt aan de ontwikkeling van drie energiehubs. Uiteindelijk moet het gebied meer duurzame energie produceren dan het zelf verbruikt.
De bijeenkomst liet zien dat er in de regio Alkmaar veel innovatieve energieprojecten in ontwikkeling zijn. Voor ondernemers ligt de uitdaging én de kans in samenwerking op regionaal niveau, bijvoorbeeld via energiehubs, restwarmte-uitwisseling of lokale energieproductie.
Het Energiecafé wordt vier keer per jaar georganiseerd en biedt ondernemers de mogelijkheid om kennis te delen, nieuwe samenwerkingen te verkennen en op de hoogte te blijven van ontwikkelingen.
De volgende editie vindt plaats op 4 juni bij Metip in Den Helder en staat in het teken van energie-autonomie. Tips en suggesties voor het programma zijn welkom. Aanmelden kan nu al via de knop hieronder.
Werk samen met andere ondernemers, investeerders, onderwijs en overheid aan projecten die de regionale economie versterken. Deze projecten helpen jou als ondernemer bij innoveren, investeren of internationaliseren.
In 2019 toerden Robbert Leenheer en zijn vrouw Nathalie langs Nederlandse dierenartsenpraktijken met hun vrachtwagen. De lading was een gat in de markt: een mobiele CT-scanner. Zeven jaar later runnen ze in Heerhugowaard een van de grootste dierenziekenhuizen van het land. En ja, ook hier speelt AI een belangrijke rol. Op 21 mei stelt het dierenziekenhuis zijn deuren open voor het ondernemerscafé.
Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland Noord (ONHN) verlegt zijn focus om ondernemers nog beter te helpen de weg te vinden en vooruit te komen. In de nieuwste editie van Kijk op Noord-Holland vertellen directeur Esther Zijl en relatiemanager MKB Mark Helderman over deze aangescherpte koers.
Tijdens de Kom Binnen Bij Bedrijven Dagen (KBBBD) deze maand openden maar liefst 350 bedrijven in Noord-Holland Noord hun deuren voor bezoekers. Geïnteresseerden kregen een unieke kans om achter de schermen te kijken, kennis te maken met het werk en in gesprek te gaan met de mensen die er werken. Voor scholieren, werkzoekenden en andere nieuwsgierigen bood het evenement een laagdrempelige manier om bedrijven in de regio te ontdekken.